Top 5 veel gebruikte ADHD medicijnen voor volwassenen

Overzicht ADHD medicatie voor volwassenen

Bij ADHD worden in Nederland een paar soorten medicijnen gebruikt. Ze helpen je beter concentreren, rustiger worden in je hoofd en minder impulsief te reageren. Welke het beste werkt, verschilt per persoon. Het kan je helpen om ondanks je ADHD toch beter te presteren op je werk (lees meer…).

ADHD-medicijnen zijn in Nederland alleen verkrijgbaar op recept van een arts (psychiater of huisarts/psychiater) en mogen niet zonder recept worden gebruikt.

Hieronder vind je de belangrijkste medicijnen.

1. Methylfenidaat

Dit is het meest gebruikte ADHD-medicijn in Nederland.

Voorbeelden: Ritalin (Bijsluiter Ritalin) , Concerta (Bijsluiter Concerta) , Medikinet (Bijsluiter Medikinet) , Equasym (Bijsluiter Equasym)

• Helpt om je beter te concentreren.
• Werkt meestal snel (binnen 1 uur).
• Er zijn pillen die kort werken (3–5 uur) en pillen die lang werken (8 uur of langer).
• Wordt vaak als eerste geprobeerd.

Voordelen: veel ADHD-ers hebben er goed effect van.
Nadelen: minder honger, slecht slapen, hartslag wat hoger, hoofdpijn als het uitgewerkt raakt, kun je tijdelijk prikkelbaar of moe worden.

Hoe het voor veel ADHD-ers voelt:

• Je gedachten zijn minder “chaotisch”.
• Je kunt beter blijven bij wat je aan het doen bent.
• Lawaai of afleiding voelt minder storend.
• Je voelt meer rust in je hoofd, minder “gejaagd”.
• Taken beginnen gaat makkelijker.

Veel ADHD-ers beschrijven het alsof er “meer ruimte in hun hoofd” komt of dat hun aandacht niet meer alle kanten op springt.
Overwin de chaos op je werk
Timemanagement begeleiding bij AD(H)D

2. Dexamfetamine

Wordt vaak gebruikt als methylfenidaat niet goed werkt.

Voorbeeld: Tentin (Bijsluiter Tentin) .

• Werking lijkt op methylfenidaat maar is voor sommige mensen sterker of stabieler.
• Wordt vaak gebruikt als methylfenidaat niet goed helpt.
• Helpt ook bij concentratie en rust in je hoofd.

Voordelen: kan beter werken bij mensen die niet reageren op methylfenidaat.
Nadelen: vergelijkbare bijwerkingen als methylfenidaat zoals minder honger, slecht slapen, droge mond.

Hoe het vaak voelt als ADHD-er.

• Vergelijkbaar met methylfenidaat, maar sommige mensen ervaren:
• Iets meer “helderheid” of focus
• Iets minder “pieken en dalen”

Het verschilt per persoon: sommige mensen reageren beter op dit middel dan op methylfenidaat.
Overwin de chaos op je werk
Timemanagement begeleiding bij AD(H)D

3. Lisdexamfetamine

Voorbeeld: Elvanse (Bijsluiter Elvanse) .

• Dit is een “langzame” vorm van dexamfetamine.
• Werkt de hele dag (ongeveer 12 uur).
• Wordt gebruikt als iemand langer en stabieler effect nodig heeft.

Voordelen: handig als je de hele school- of werkdag effect nodig hebt.
Nadelen: kan bijwerkingen geven zoals slecht slapen, prikbelbaarheid, hoofdpij, emotionele vlakheid. Voor sommige mensen is het te sterk.

Veel mensen ervaren dit als rustig opkomend en gelijkmatig.

• De focus komt langzaam op gang zonder “klap”
• De werking blijft de hele dag stabiel
• Minder schommelingen dan bij kortwerkende middelen
• Betere concentratie zonder dat je je “druk” voelt

Sommigen omschrijven het als “kalme energie”.
Overwin de chaos op je werk
Timemanagement begeleiding bij AD(H)D

4. Atomoxetine

Geen stimulant. (Bijsluiter Atomoxetine) .

• Dit is geen stimulerend medicijn (dus geen “pep”middel).
• Je merkt het effect pas na 2–4 weken.
• Wordt gebruikt als je niet goed tegen stimulerende middelen kunt.

Voordelen: minder kans op slapeloosheid of hartkloppingen.
Nadelen: werkt niet bij iedereen even sterk. Mogelijke bijwerkingen: Misselijkheid ,vermoeidheid, minder eetlust, soms stemmingsveranderingen

Het effect komt geleidelijk, pas na 2–4 weken.

Mensen ervaren vaak:

• Minder impulsiviteit
• Rustiger hoofd
• Minder snel overprikkeld
• Betere concentratie, maar meestal subtieler dan bij stimulanten

Omdat het geen stimulant is, voelt het meestal niet “activerend”.
Overwin de chaos op je werk
Timemanagement begeleiding bij AD(H)D

5. Guanfacine

Geen stimulant. Voorbeeld: Intuniv. (Bijsluiter Guanfacine/Intuniv)

• Ook geen stimulerend medicijn.
• Wordt gebruikt als andere medicijnen niet goed werken of te veel bijwerkingen geven.

Voordelen: goed alternatief voor mensen die geen stimulerende middelen kunnen gebruiken.
Nadelen: werkt bij sommige mensen minder sterk; wordt meestal pas geprobeerd als andere middelen niet helpen. Mogelijke bijwerkingen: Sufheid, lage bloeddruk, soms prikkelbaarheid

Hoe het vaak voelt:

• Rustiger, minder prikkelgevoelig
• Minder impulsief gedrag
• Kan helpen tegen spanning of stress
• Geen “focus-boost” zoals bij stimulanten, maar meer algemene kalmte

Overwin de chaos op je werk
Timemanagement begeleiding bij AD(H)D

Hoe kiezen artsen welk ADHD-medicijn je krijgt?

• Meestal begin je met methylfenidaat.
• Als dat niet werkt → dexamfetamine of lisdexamfetamine.
• Als je geen stimulerende medicijnen mag of wil → atomoxetine of guanfacine.
• Welke het beste werkt, verschilt van persoon tot persoon.

Overwin de chaos op je werk
Timemanagement begeleiding bij AD(H)D

Andere middelen

Er zijn ook andere middelen die soms besproken worden (of werden) bij ADHD — bijvoorbeeld bepaalde antidepressiva of slaap-/waakmiddelen. Maar deze hebben in Nederland meestal geen officiële registratie voor ADHD.
Bij volwassenen kan medicatie “off-label” worden voorgeschreven, dat wil zeggen: niet officieel geregistreerd voor ADHD bij volwassenen, maar wel toegestaan als de arts het verantwoord vindt.

Volgens de geldende richtlijnen worden deze middelen daarom niet standaard aanbevolen, en hun gebruik is afhankelijk van strikte overweging door arts/psychiater.

Medicatie is niet voor iedereen de juiste keuze. Meestal gaat het samen met begeleiding, psycho-educatie of andere vormen van ondersteuning.
Overwin de chaos op je werk
Timemanagement begeleiding bij AD(H)D

Belangrijk om te weten bij ADHD-medicijnen.

Je krijgt ADHD-medicatie alleen op recept van een arts.

Niet iedereen reageert hetzelfde op medicijnen. Soms moet je samen met de arts een paar dingen proberen.

Medicijnen werken het best samen met begeleiding, structuur en uitleg over ADHD.

Verstandig is om eerst zelf je te verdiepen in de voor en nadelen van ADHD. Er is daar vee over te lezen.
Ik voor je een lijstje met de meeste gelezen boeken over ADHD.

Wil je beter worden op je werk in plannen en structureren van je werk. Dan is zeker 1 op 1 begeleiding iets voor je.
Overwin de chaos op je werk
Timemanagement begeleiding bij AD(H)D